په اسلامي شريعت کې عموماً قتل په دری ډوله دی :

اول ، قتل عمد :

قتل عمد يا قصدي وژل هغه دی چې وژونکی د قتل آله او سلاح استعمال کړي لکه : توره ، ټوپک ، چاقو ، لوی لرګۍ او اوسپنه او قصداً چا ته اور اچول او داسې نور او يا هغه ته په دې مقصد سزا ورکول چې مړ شي او داسې نور ځکه د وژلو د آلې او اسبابو کارول د قصداً معنی لري .

دوهم ، قتل شبه عمد :

هغه قتل دی چې مقتول ظاهراً د قتل قصد نه لري او د قتل آله ونه کاروي لکه: د يوې سړي وهل په همسا ، کوچني لرګي ، څاپيړه او لاس او غيره سره سړی مړ شي يا د زخم او درد له امله څه وخت پس مړ شي نو دا قتل شبه عمد بلل کيږي قصاص نشته ديت مغلظه دی .

دريم ، قتل خطاء :

قتل خطاء هغه قتل دی چې د مقتول نه وژل مقصد وي او نه هم وهل

چې په دوه ډوله دی :

۱- د فاعل په قصد او ګمان کې خطاء : دا چې يو کس په ښکار کې ګمان کوي چې هغه حیوان دی خو هغه انسان وي يا څوک ګمان کوي چې هغه حربي دی خو هغه مسلمان وي .

۲- يوازې په فعل کې خطاء : د يو چا هدف د ښکار ويشتل وي خو په غلطۍ سره انسان ولګيږي .

د لومړي قتل (قصدي) سزا قصاص او ديت دی ، د دوهم (شبه عمد ) سزا ديت مغلظه ده او د دريم قتل (خطاء) ديت دی .

مګر په دوديزو او عنعنوي جرګو کې دريو واړو قتلونو ته يو شان کتل کيږي ، او اکثراً داسې هم وي چې قتل يو کس کړی خو په بدل کې د کورنۍ بل بې ګناه کس وژل کيږي يا قتل خطاء وي مګر د هغوی فيصله د قصدي پشان وي.

او يا هم د قتل د سزا په بدل کې ښځي په بدو کې ورکوي کوم چې تفصيل يې مخکې بيان شو .

او په دې ټوګه په ټولنه کې په کلونو کلونو دوښمنۍ او وژنې روانې وي  .

آن لاين اسلامي لارښود

Print Friendly, PDF & Email